Hanneke van Veghel schrijft op haar blog Eten met Geweten
over de Hanneke van Veghel
ethiek achter ons voedsel. Met deze info helpt ze jou als consument verantwoordelijkheid te nemen bij het aankopen van je eten. Speciaal voor Garden Mania behandelt ze in deze gast-blog het belang van stadstuinieren.

 

Waarom de landbouw naar de stad moet verhuizen en hoe fantastisch dat er uit zal zien

Stadslandbouw is broodnodig. Sterker nog, zonder gaan we het niet redden. Ik vertel je het waarom en hoe.

Meer mensen in grotere steden

In 2050 lopen er 9 tot 10 miljard mensen op aarde waarvan 6,7 miljard mensen in de stad zullen wonen. Vandaag woont ongeveer 54% van de wereldpopulatie in steden wat zal gaan stijgen naar 66%. Die ontwikkeling van enorme bevolkingsgroei en urbanisatie moet agrarische hoofden flink creatief aan het denken gaan zetten over hoe we op grote school duurzaam de wereld gaan voeden waarvan ook deze enorme populaties in steden.

Broodje olie

De huidige maaltijd die op ons bord ligt is afhankelijk van olie. Voornamelijk om de tanks van tractoren te vullen, om pesticiden en kunstmest te maken en het voedsel te transporteren. Iedere kilocalorie aan voedsel die we opeten kost 7,3 tot 10 kilocalorieën aan energie om het te produceren. Tot op heden is dat goed gegaan maar we zijn de voorraden van olie er in een bizar rap tempo door heen aan het rammen, peakoil noemen we dat. Dat wil zeggen dat het schaarser word dus duurder. En die hogere kosten worden ook weer door berekend in ons voedsel. Daarnaast hebben we niet bepaald een tekort aan broeikasgassen dus van dat weinig duurzame systeem moeten we af.

Dichtbij is sowieso beter

Je moet je voorstellen in grote steden van bijvoorbeeld 10 miljoen man, dat het even duurt voordat het voedsel van de agrarische grond tot mond komt. Dat kost niet alleen een hoop broeikasgassen in transport (foodmiles) maar zorgt door de tijd dat het vers voedsel onderweg is, ook voor nutriënten verlies. Over het algemeen geld dat hoe sneller je vers groente en fruit eet na oogsten, hoe meer nutriënten er in zitten. Dus beter eten we voedsel dat op de hoek is geproduceerd dan in verwegistan.

Van die industriële maaltijd moeten we af

Een ander probleem in de enorme grote groeiende steden van onze planeet is het belachelijk ongezonde voedselaanbod. De industriële maaltijd wint het qua aanbod van een gezonde verse maaltijd. MacDonalds is het meest populaire restaurant ter wereld, onze supermarkten liggen vol met zooi van de voedselindustrie, frietjes van Ed Kroket domineren het kant-en-klare aanbod in steden en in Amerika kampen ze zelfs met food desserts. Dat wil zeggen dat de mensen daar afhankelijk zijn van tankstationvoedsel waardoor ze een chronisch tekort krijgen aan micronutriënten. Het resultaat is dat een op de drie mensen op onze aarde met verborgen honger kampt. Tel daar de 1,9 miljard mensen met overgewicht bij op en 900 miljoen met obesitas en je snapt dat die industriële maaltijd vervangen moet worden door een gezonder aanbod.

Dat moet en kan anders

De populariteit van balkonmoestuintjes en voedselcommunes is aan het stijgen zoals we dat ook door het fantastische platform van de Eindhovense urban Garden Mania hebben gezien. Voedselcommunes die mensen verbind, samenbrengt in de betonnen jungle waar we wonen en waar weer gepraat word over de productie van voedsel. Weten wat je eet en zelf als gemeenschap weer de macht in handen hebben door foodsovereignty. Niet alleen kleinschalig in voedselcommunes (zoals de held Ron Finley doet in Los Angeles) maar ook op grote commerciële schaal midden in de stad door een nieuwe duurzame vorm van landbouw voor verse groente en fruit.

De ideeën, projecten en huidige plannen over hoe we dit gaan doen wil ik je graag laten zien aan de hand van een aantal filmpjes. Een beeld zegt immers meer dan duizend woorden.

Allereerst de technieken:

Planten kunnen voortaan groeien zonder de ‘natuur’ en dat klinkt ongezond maar is het absoluut niet. Au contraire, de planten groeien sneller, gezonder en duurzamer.

HYDROPONICS: is de kunst van planten laten groeien zonder aarde met water. Normaliter haalt de plant zijn voedingsstoffen uit de aarde, nu uit het verse nutriëntenrijke water.

Hydroponics stadstuin stadstuinieren

AQUAPONICS: Hetzelfde idee als de Hydroponics maar dan met vissen in het water. Wat mij betreft vanuit een ethisch perspectief niet heel relaxt voor die vissen dus hopelijk geen groot toekomstperspectief.

aquaponic

AEROPONICS: is de kunst van het planten laten groeien met minimaal watergebruik en waarbij de wortels worden verneveld met een nutriëntenrijke oplossing.

aeroponics1

PLANTLAB: is de kunst van planten laten groeien zonder daglicht. Met nieuwe lichtrecepten voor groente is PHILIPS aan de slag gegaan voor Plantlab om door middel van enkel rode en blauwe LED-lichten de planten te laten groeien. Als dat concept netjes is uitgewerkt dan zou je dus ook ondergronds planten kunnen laten groeien daar waar nodig en een ruimtegebrek is.

Deze nieuwe technieken laten de planten binnen groeien en dat biedt twee enorme voordelen:

  1. Het klimaat rond de planten kan geoptimaliseerd worden waardoor je een zo’n efficiënt en duurzaam mogelijke plant krijgt. Denk bij dit klimaat aan de luchttemperatuur en -vochtigheid, worteltemperatuur, CO2 en luchtsnelheid.
  2. Doordat het in een afgesloten systeem plaatsvindt kunnen plantziekten, onkruid en plagen buiten de deur gehouden worden. Een dikke plus omdat er geen chemische zooi in de vorm van pesticiden meer nodig is!

DE VERTICAL FARM

De nieuwe landbouw: vertical farms! Professor Dickson Despommier legt het je uit: https://www.youtube.com/watch?v=1clRcxZS52s

Singapore: een uitstekend voorbeeld van een stad met een broodnodige vertical farm

Ook Architecten zijn aan de haal gegaan met het concept vertical farming en de tekeningen die daar uit zijn gerold zijn verbluffend: https://www.youtube.com/watch?v=TBrgRsjR-JQ

Een paar jongens toverden een leegstaand warenhuis in Chicago om tot de grootste vertical farm ter wereld: http://www.huffingtonpost.com/2013/03/22/farmedhere-nations-largest-vertical-farm_n_2933739.html

AGRILUTION

Vorig jaar werden een paar vrienden van me tweede bij de TFF Summit met hun Agrilution. Geloof me als ik zeg dat je een dergelijk kastje over een jaar of twintig sowieso in je huis hebt staan. Laten we zeggen tussen de koelkast en de vaatwasser in (als die dan nog bestaan). Je eigen keukentuin in een soort van koelkast. Max Loessl legt het je uit:

GROENTE VAN DE GROENE DAKEN: Tot een paar jaar geleden werden gebouwen gebouwd met vrij weinig functie voor het dak. Het dak was een dak dat zorgde voor isolatie en een droog hoofd. Nu de ambitie van landbouw in de stad aan het groeien is worden ook daken steeds beter benut voor de productie van voedsel. Zo staat er in Brooklyn een enorme broeikas op het dak van een Whole Foods market. Stel je voor hoeveel voedsel we op onze lege daken kunnen verbouwen! Het ziet er tof uit en biedt ontzettend veel kansen voor het milieu, de economie en de sociale verbinding.

De technieken zijn er, de concepten zijn fantastisch en de eerste kleine en grote stadslandbouw projecten zijn in volle gang. Het zal niet lang meer duren voordat onze stadse borden gevuld zijn met verse groenten en fruit gegroeid in de metropolen waar we wonen.

Fijne dag nog!

Hanneke